Kış gelince kapı neden zor kapanıyor

Ocak ayında en çok gelen telefon şu: "Kapı kapanırken zorluyor, kilit dilleri yerine oturmuyor." Arıza var sanıp telaşlanan çok oluyor, oysa çoğu durumda sorun kapının kendisinde değil.

Çelik kanat sıcakta genleşiyor, soğukta büzüşüyor. Bu hareket milimetrenin altında kalıyor ve tek başına bir şey bozmuyor. Asıl değişen, kasanın oturduğu duvar. Yeni binalarda beton ilk iki kış boyunca hâlâ oturuyor; merdiven boşluğu ısıtılmıyorsa daire içiyle sahanlık arasında on beş dereceye varan fark oluşuyor ve kasa bu farkı her gün alıp veriyor. Kanat yerinde duruyor, çerçeve birkaç milimetre kayıyor. Sonuç, dilin karşılığına tam girmemesi.

İkinci sebep fitil. Kasa çevresindeki lastik ilk yıl yumuşak, üçüncü yıldan sonra sertleşiyor. Yumuşakken kanadın basıncını alıyordu; sertleştiğinde direnç gösteriyor ve kapıyı iterek kapatmak gerekiyor.

Önce şunlara bakın

Kilit karşılığını tutan iki vidayı gevşetip plakayı bir milimetre oynatmak çoğu zaman yetiyor. Menteşede ayar vidası varsa kanadın yüksekliği de oradan alınıyor. Fitil sertleşmişse metresi ucuz ve takması alet istemiyor, kanalına elle bastırılıyor.

Bir uyarı: kilit göbeğine sıvı yağ sıkmayın. Yağ tozu tutuyor, birkaç ay sonra göbek büsbütün dönmüyor. Kilitçilerin kullandığı grafit ya da PTFE esaslı kuru yağlayıcı doğru olanı.

Bir de kışın fark edilen ama sebebi yazdan kalan bir durum var: kapının alt tarafındaki süpürgelik. Zemin kaplaması sonradan değiştiyse (parke üstüne yeni parke atıldıysa) kanat birkaç milimetre alçalmış oluyor ve kışın fitil sertleşince o fark kendini gösteriyor. Ölçü sırasında bitmiş zemin kotunu yazmamızın sebebi de bu; şap ve kaplama değişince bize haber verin, kanadı yerinde kısaltmak montaj gününden sonra da mümkün.

Hiçbiri işe yaramıyor ve kapı kışın zorlayıp yazın normale dönüyorsa, kasa ile duvar arasındaki poliüretan dolgu boşalmış olabilir. Onu yerinde görmek gerekiyor. Ölçü ekibi zaten bölgeye çıkıyor, arayın, geçerken bakalım.